في دنياكم و ارجعوا الى احسابكم ان كنتم عربا كما تزعمون . » « 1 » هان اى پيروان دودمان اموى اگر دين و ايمانى نداريد و از حسابرسى روز رستاخيز نمىهراسيد ، پس بياييد و در زندگى اين جهان آزاد مرد و آزادمنش باشيد و اگر به راستى خود را عرب مىپنداريد ، به نياكان خويش بينديشيد . و آن آزاد مرد تاريخ را - كه پس از تفكر و تدبر بسيار در فرجام راه و كارش ، سرانجام توانست خويشتن را از كند و زنجيرهاى استبداد برهاند و آزادمنشانه بينديشد و با بريدن از اردوگاه اختناق و فريب به سوى پيشواى آزادى بشتابد - ستود و او را آزادمنش دنيا و آخرت مدال داد و فرمود : « انت حر في الدّنيا و الآخرة كما سمّتك امّك . » گوهر آزادى در سبك و سيرهء حسين عليه السّلام به گونه‌اى سرنوشت ساز و اوج بخش است كه رابطهء با خدا را نيز آزادمنشانه و سرشار از عشق و كرامت و آزادگى و حق‌شناسى مىخواهد و مىپسندد ، نه تاجرمنشانه و برده‌وار يا بر اساس طمع و ذلّت . « انّ قوما عبدوا اللَّه رغبة فتلك عبادة التّجّار و انّ قوما عبدوا اللَّه رهبة فتلك عبادة العبيد و انّ قوما عبدوا اللَّه شكرا فتلك عبادة الأحرار و هى أفضل العبادة . » « 2 » 9 - عزت‌طلبى و شكست ناپذيرى عزت نفس و كرامت روح و بزرگمنشى و رفتار بزرگوارانه از ويژگيهاى اخلاقى و انسانى است . اين ويژگى اوج بخش در رشد و بالندگى انسان ، پاكى و شايسته كردارى او ، معنويت و عظمت روح و حق‌شناسى و قانون گرايى و قانونمدارىاش نقش سرنوشت ساز و معجزه‌آسايى دارد . گر چه واژهء عزت در فرهنگ فارسى به مفهوم آبرومندى و ارجمندى آمده است امّا در فرهنگ قرآن و خاندان رسالت به مفهوم اوج گرفتن به مرحلهء توانمندى معنوى و اخلاقى و عظمت روح و شكست ناپذيرى است .

--> ( 1 ) - مقتل خوارزمى ، ج 2 ، ص 30 . ( 2 ) - تحف العقول ، ص 250 .